Aileler için, çocukların gelişim dönemine bağlı olarak yaşadığı olağan sorunlarla, uyum bozukluğu olarak kabul edilen davranışlar arasında ayırım yapmak zor olabilir. Anne ve babalar ile öğretmenler çocukların gelişim dönemlerine bağlı davranışlar konusunda bilgi olurlar ise bu ayrımı yapmak kolaylaşacaktır. Şüphe duyulan gelişim dönemi davranışları tespit edildiğin de ise bir uzmana ( psikolojik danışman, psikolog, psikiyatrist ) başvurmaları gereklidir. Örnek verecek olursak ;
Yalan söylemede çocuğun hangi yaş grubunda olduğu önemlidir. Beş yaşına kadar yalan söylemenin fazla bir önemi yoktur. Hatta çocuklarımızın bu yaşa kadar söylediklerine yalan bile denemez. Bu yaşta çocuklarımızın yanlışlarından bahsedilebilir. Doğruyu veya yanlışı bile tam olarak ayırt edemediklerinden söz edebilir. Altı yedi yaşına kadar ise çocuklar bir konuyu tam olarak açıklayamazlar. Çoğunlukla konuyu büyütürler veya abartırlar. Örneğin televizyonda izlediği bir fili ilk defa görmüş bir çocuk apartman kadar büyüktü diye açıklayabilir. Bu çocuktaki az, çok, küçük, büyük kavramlarının henüz tam olarak öğrenilmediğinden ileri gelebilmektedir. Yine eğitimsel yanlışlıklar, sosyal ve moral anlam verme, kınama, üzüntüyle karşılama bu tür yalanların doğurur. Çocuklardaki 7-8 yaş itibarı ile belli, bir amacı olan, kasıtlı, aldatmaya yönelik yalanlar ise bir davranış bozukluğu olarak algılanmalıdır.
Alt ıslatma davranışını ele alalım. İki yaşında tuvalet eğitimi almış bir çocuğun, ilk 1-1,5 sene zaman zaman altına kaçırması normaldir. İlk zamanlar çocuk kaslarını kontrol etmekte güçlük çekebileceği için tuvalet eğitimini takiben gece ve gündüz görülebilen alt ıslatma davranışı normal kabul edilmelidir. Çocuk 3,5-4 yaşından sonra da alt ıslatma davranışına devam ediyorsa bu davranış uyum bozukluğu olarak kabul edilebilir; çünkü artık yeni bir beceriyi (tuvalet eğitimi) kazanmak için gerekli olan adaptasyon süreci aşılmıştır.
Bebeklik dönemindeki parmak emme davranışı normal kabul edilirken, 1 yaşından sonraki parmak emme davranışı uyum ve davranış bozukluğuna işaret edebilir.
Anne-babaların çocuğun hangi yaşta karşılaştığı sorunların normal, kısa süreli ve geçici olduğunu tespit edebilmesi için bu konularda bilinçli ve bilgili olması gerekmektedir. Çocuk gelişimi ve eğitimi konusunda çok okuyan bilinçli aileler bile bu tip sorunları fark etmekte güçlük çekmektedirler. Bu nedenle tüm anne-babaları insanın kişilik gelişiminde çok önemli olan 0-6 yaş döneminde, 6 ayda bir bile olsa, çocuklarının gelişimlerini kontrol ettirmek, anne-babanın farkına varamadığı bir sorun olup olmadığını öğrenmek ve ortaya çıkabilecek olası uyum ve davranış bozukluklarına karşı önlem almak için bir uzmanlara başvurmalarında fayda olacaktır.
donusumkonagi.net
...
